POLONYA


Ulusal Adı :   Polonya Cumhuriyeti
Başkenti :   Varşova
Yönetim Biçimi :   Parlamenter Demokrasi
Resmi Dili :   Lehçe
Para Birimi:   Ziloti
Yüzölçümü:   311.904 km²
Nüfusu :   38.622.660 (Temmuz 2003)
Başlıca Şehirler:   Varşova, Lodz, Krakow, Wroclaw, Poznan, Gdansk, Katowice
Limanları:   Gdansk, Gdynia, Gliwice, Kolobrzeg, Szczecin, Swinoujscie, Utska, Varşova, Wroclaw
Uluslararası Telefon Kodu :   (Türkiye'den aramada) 00 48
Etnik gruplar:   Polonyalı %97.6, Alman %1.3, Ukraynalı %0.6, Belarus %0.5
Internet Kullanıcı Sayısı :   8.88 milyon (2002)
Başlıca Ekonomik Göstergeler :    
GSYH-GDP :   368.1 milyar $ (2002)
GYSY/Kişi :   9.500$
Enflasyon Oranı :   %1.9
İhracatı :   32.4 milyar dolar f.o.b (2002)
Başlıca maddeler ihracatı :   Makine ve ulaşım ekipmanları, mamul mallar, yiyecek ve canlı hayvan
En çok ihracat yapılan ülkeler :   Almanya, İtalya, Fransa, İngiltere, Çek Cumhuriyeti
İthalatı :   43.4 milyar dolar f.o.b (2002)
Başlıca maddeler ithalatı :   Makine, ulaşım ekipmanları, mamul mallar, kimyasallar
En çok ithalat yapılan ülkeler :   Almanya, İtalya, Rusya, Fransa, Hollanda
     

Türkiye – Polonya Ticareti

 Polonya ile Türkiye arasındaki dış ticarete ilişkin istatistiki bilgiler aşağıda yer almaktadır.

(1000 $)

Yıllar

İhracat

İthalat

Denge

Hacim

1992

186.139

86.650

99.489

272.786

1993

234.806

91.096

143.710

325.902

1994

249.452

69.108

180.344

318.560

1995

272.359

65.264

207.095

337.623

1996

252.946

78.516

174.430

331.462

1997

255.258

91.954

163.304

347.212

1998

290.851

82.049

208.802

372.900

1999

219.625

81.241

138.384

300.866

2000

174.597

164.681

9.916

339.278

2001

240.783

168.068

72.715

408.851

 Kaynak: Dış Ticaret Müsteşarlığı EBİM Kayıtları

 İki ülke arasındaki ticaret dengesi 1991 yılına kadar hep ülkemiz aleyhine olmuştur. Bunun ana sebebi, 1980 yılından itibaren Polonya'nın Türkiye'de dört adet (Yatağan,Yeniköy, Kemerköy, Tunçbilek) termik santral projesini üstlenmiş olması ve bu santrallerde kullanılacak malzemeyi Türkiye'ye ihraç etmesidir. 1992 yılında ihracatımızdaki artış ve ithalatımızdaki azalış nedeniyle dış ticaret dengesi ülkemiz lehine dönmüştür. 1990-1995 yılları arasında Polonya'ya ihracatımız üç kat artmasına rağmen ithalatımızdaki azalışın devam etmesi nedeniyle ikili ticaret hacmimiz aynı düzeyde kalmıştır. Yıllar itibarıyla incelendiğinde ikili dış ticaret hacmi 408,8 milyon $ ile 2001 yılında en yüksek düzeye ulaşmıştır.

 Ancak, 2000 yılı Mayıs ayında yürürlüğe giren Polonya-Türkiye Serbest Ticaret Anlaşması neredeyse tüm sanayi sektörlerindeki ürünlerimize sıfır gümrük vergisi ile Polonya piyasasına girme imkanı getirmiştir. Diğer taraftan, tarım ürünlerinde belirli kategorilerde tarife kotaları dahilinde 3. Ülkelere göre önemli avantajlar elde edilmiştir.

 İhracat

 Türkiye'nin Polonya'ya İhraç Ettiği Belli Başlı Ürünler ($)

GTİP

MADDE ADI

1999

2000

2001

852812

Televizyon alıcıları-renkli olanlar

3.013.085

13.212.353

18.713.381

340119

Diğer sabunlar

9.022.263

10.664.596

10.887.413

520942

Denim dokuma

5.174.290

9.240.985

9.431.564

080222

Fındık-kabuksuz

1.399.805

3.144.779

7.339.691

300490

Dozlandırılmış parakende satılabilir ilaçlar

0

0

6.073.536

870210

Dizel,yarı dizel motorlu  taşıtlar

147.749

1.308.570

6.040.920

870421

Dizel,yarı dizel motorlu  taşıtlar

0

183.980

4.366.236

550932

Ağırlıkça %85< iplikler içeren lif>

639.159

1.420.610

4.104.503

200819

Sert kabuklu yemişler,çekirdekler

1.106.648

4.694.020

3.975.498

080530

Limon

2.272.842

2.125.743

3.877.946

870829

8701-8705poz. taşıtların aksam ve par.

12.934.163

7.041.158

3.751.263

240110

Tütün-sapları koparılmamış

10.697.062

4.861.099

3.105.191

760429

Alüminyum alaşımlarından profiller

1.894.118

2.400.296

3.018.163

640299

Dış tabanı-yüzü kauçuk ayakkabılar

2.161.792

2.875.127

3.007.262

870332

Dizel,yarı dizel motorlu  taşıtlar

0

684.261

2.950.138

580410

Tüller-diğer file mensucat

1.837.462

1.940.118

2.941.689

870322

Kıvılcım ateşlemeli motorlar

50.595

795.147

2.907.523

610910

Pamuktan tişörtler,fanilalar

15.040.878

7.807.713

2.905.784

620342

Pamuktan pantolon(erkek çocuk için)

9.079.646

4.343.588

2.708.905

721070

Boyalı,vernikli/plastikler

0

0

2.632.791

Kaynak: Dış Ticaret Müsteşarlığı EBİM Kayıtları

 Polonya'dan ithalatımız 1999 yılında, 1998 yılına göre %1 oranında azalarak 81,2 milyon $ olarak gerçekleşmiştir. 2000 yılında ise bir önceki yıla göre % 102,7 oranında artarak 164,6 milyon $ düzeyine ulaşmıştır. 2001 yılında ise anılan ülkeye ithalatımız 2000 yılına göre %2,1 oranında artarak 168 milyon $ olmuştur.

Belli başlı ithal kalemlerini ise, televizyon alıcısının katod ışınlı renkli, resim tüpleri, gazojenler- su ile işleyen, sıcak katotlu floresanlar, harp silahları, kıvılcım ateşlemeli motorlu taşıtlar, polipropilen- ilk şekillerde, taze peynir ve lor, usturalar, traş makinaları, beyazlatılmış kraft torba vb. teşkil etmektedir.

2001 yılında ithal edilen ürünlere bakıldığında, televizyon alıcısının katod ışınlı renkli resim tüplerinin 61,3 milyon $ ile ithalat içerisinde % 36,5 oranında pay aldığı görülmektedir. Diğer önemli kalemlerin ithalat içerisinde aldıkları paylar ise şöyle sıralanmaktadır. Gazojenler- su ile işleyenler % 7, sıcak katotlu floresanlar % 3, harp silahları % 2 , kıvılcım ateşlemeli motorlu taşıtlar % 2 %'dir.

Türkiye'nin Polonya'dan İthal Ettiği Belli Başlı Ürünler ($)

GTİP 

MADDE ADI

1999

2000

2001 

854011

Televizyon alıcısının katod ışınlı renkli    resim tüpleri

23.571

21.874.756

61.363.135

840510

Gazojenler,su ile işleyen

0

0

12.257.752

853931

Sıcak katotlu floresanlar

1.486.223

7.418.712

5.809.040

930100

Harp silahları(revolver,tabancalar)

0

0

4.467.047

870322

Kıvılcım ateşlemeli motorlu taşıtlar 1000<1500CM3

1.644.646

7.911.611

4.309.426

390210

Polipropilen ilk şekillerde

671.884

5.095.784

3.515.164

040610

Taze peynir ve lor

1.029.491

2.249.949

2.960.255

821210

Usturalar,traş makinaları

0

2.224.862

2.254.706

480421

Beyazlatılmış kraft torba

741.460

877.825

2.037.976

840890

Diğer maksatlar için dizel motorlar

0

494.417

1.975.235

852812

Televizyon alıcıları-renkli olanlar

7.415.319

5.865.811

1.973.319

870323

Kıvılcım ateşlemeli motorlu taşıtlar 1500<>

0

6.323.573

1.885.093

401120

Otobüs-kamyon dış lastiği-kauçuktan 

0

199.142

1.822.003

292910

İzosiyanatlar

0

659.748

1.778.259

850610

Primer elektrik pilleri 

1.865.584

2.275.016

1.755.807

854511

Fırınlarda kullanılan elektrotlar

23.679

565.217

1.705.277

870899

Kara taşıtlarının diğer aksam ve parça.

429.011

1.262.861

1.653.691

870421

Dizel/yarı dizel motorlu taşıtlar

0

4.246.823

1.610.019

291890

Diğer karboksilik asitler

194.150

1.081.100

1.581.300

390410

Polıvinilil klorür-PVC

497.553

2.561.411

1.531.648

Kaynak: Dış Ticaret Müsteşarlığı EBİM Kayıtları

Anlaşma ve Protokoller:

Ticaret Anlaşması : Türkiye ile Polonya arasında 23 Temmuz 1923 tarihinde imzalanmıştır.

Ticaret Anlaşması : 23 Nisan 1974 tarihinde imzalanmıştır. Söz konusu Anlaşmaya göre, iki ülke arasındaki ticari ilişkilerin serbest döviz esasına göre yürütüleceği hükme bağlanmıştır.

Ekonomik ve Teknik İşbirliğinin Geliştirilmesine Dair Anlaşma” ile Sınai Projelerin Yürütülmesine Dair Anlaşma : 31 Ocak 1980 tarihinde imzalanan bu Anlaşmalar ile ticari ilişkilerin ihdas edilmesinin ardından Polonya ile ticari ilişkilerimiz kurulmuştur.

Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması : 21 Ağustos 1991 tarihinde imzalanmış olup, 19 Ağustos 1994 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Polonya Özel Hesapların İşleyişine Dair Mutabakat Zaptı : İki defa düzenlenmiş, ilki Kasım 1992, ikincisi 25 Mayıs 1995 tarihinde imzalanmıştır.

Çifte Vergilendirmenin Önlenmesi Anlaşması : 4 Kasım 1993 tarihinde Varşova'da imzalanmış olup, söz konusu Anlaşma 1 0cak 1998 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Gümrük İşbirliği Anlaşması : 2 Aralık 1998 tarihinde parafe edilmiş olup, söz konusu Anlaşma Serbest Ticaret Anlaşması ile eş zamanlı olarak yürürlüğe girecektir.

Türkiye-Polonya Serbest Ticaret Anlaşması : 4 Ekim 1999 tarihinde imzalanmış, 29 Ocak 2000 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanmıştır. Polonya tarafının ilgili onay prosedürünü tamamlamasını takiben 2000 yılı Mayıs ayı itibarıyla yürürlüğe girmiştir.

Yararlı Adresler

T.C. VARŞOVA BÜYÜKELÇİLİĞİ TİCARET MÜŞAVİRLİĞİ
Adres: Ul. Malczewskiego 32, 02-622 Warsaw/Poland
Tel: 48 (22) 646 14 08
Telefaks: 48 (22) 646 34 47
E-mail: dtvar@poczta.neostrada.pl

POLONYA-TÜRKİYE İŞ ADAMLARI DERNEĞİ
Adres: Ul. Wtodorzewska 60 02-384 Warsaw
Tel: (22) 668 79 95
Faks: (22)658 01 62

BUSINESS CENTER CLUB
Plac Zelaznej Bramy 2 00-136 Warsaw
Tel: 48 (22) 6253037
Fax: 6218420
http://www.bccnet.com.pl

KAYNAK :
 CIA-The World Fact Book
IGEME
DTM-Dış Ticaret Müsteşarlığı
T.C Dışişleri Bakanlığı