
POLONYA
| Ulusal Adı : |
|
Polonya Cumhuriyeti |
| Başkenti : |
|
Varşova |
| Yönetim Biçimi : |
|
Parlamenter Demokrasi |
| Resmi Dili : |
|
Lehçe |
| Para Birimi: |
|
Ziloti |
| Yüzölçümü: |
|
311.904 km² |
| Nüfusu : |
|
38.622.660 (Temmuz 2003) |
| Başlıca Şehirler: |
|
Varşova, Lodz, Krakow, Wroclaw, Poznan, Gdansk, Katowice |
| Limanları: |
|
Gdansk, Gdynia, Gliwice, Kolobrzeg, Szczecin, Swinoujscie, Utska, Varşova, Wroclaw |
| Uluslararası Telefon Kodu : |
|
(Türkiye'den aramada) 00 48 |
| Etnik gruplar: |
|
Polonyalı %97.6, Alman %1.3, Ukraynalı %0.6, Belarus %0.5 |
| Internet Kullanıcı Sayısı : |
|
8.88 milyon (2002) |
| Başlıca Ekonomik Göstergeler : |
|
|
| GSYH-GDP : |
|
368.1 milyar $ (2002) |
| GYSY/Kişi : |
|
9.500$ |
| Enflasyon Oranı : |
|
%1.9 |
| İhracatı : |
|
32.4 milyar dolar f.o.b (2002) |
| Başlıca maddeler ihracatı : |
|
Makine ve ulaşım ekipmanları, mamul mallar, yiyecek ve canlı hayvan |
| En çok ihracat yapılan ülkeler : |
|
Almanya, İtalya, Fransa, İngiltere, Çek Cumhuriyeti |
| İthalatı : |
|
43.4 milyar dolar f.o.b (2002) |
| Başlıca maddeler ithalatı : |
|
Makine, ulaşım ekipmanları, mamul mallar, kimyasallar |
| En çok ithalat yapılan ülkeler : |
|
Almanya, İtalya, Rusya, Fransa, Hollanda |
| |
|
|
Türkiye – Polonya Ticareti
Polonya ile Türkiye arasındaki dış ticarete ilişkin istatistiki bilgiler aşağıda yer almaktadır.
(1000 $)
|
Yıllar |
İhracat |
İthalat |
Denge |
Hacim |
|
1992 |
186.139 |
86.650 |
99.489 |
272.786 |
|
1993 |
234.806 |
91.096 |
143.710 |
325.902 |
|
1994 |
249.452 |
69.108 |
180.344 |
318.560 |
|
1995 |
272.359 |
65.264 |
207.095 |
337.623 |
|
1996 |
252.946 |
78.516 |
174.430 |
331.462 |
|
1997 |
255.258 |
91.954 |
163.304 |
347.212 |
|
1998 |
290.851 |
82.049 |
208.802 |
372.900 |
|
1999 |
219.625 |
81.241 |
138.384 |
300.866 |
|
2000 |
174.597 |
164.681 |
9.916 |
339.278 |
|
2001 |
240.783 |
168.068 |
72.715 |
408.851 |
Kaynak: Dış Ticaret Müsteşarlığı EBİM Kayıtları
İki ülke arasındaki ticaret dengesi 1991 yılına kadar hep ülkemiz aleyhine olmuştur. Bunun ana sebebi, 1980 yılından itibaren Polonya'nın Türkiye'de dört adet (Yatağan,Yeniköy, Kemerköy, Tunçbilek) termik santral projesini üstlenmiş olması ve bu santrallerde kullanılacak malzemeyi Türkiye'ye ihraç etmesidir. 1992 yılında ihracatımızdaki artış ve ithalatımızdaki azalış nedeniyle dış ticaret dengesi ülkemiz lehine dönmüştür. 1990-1995 yılları arasında Polonya'ya ihracatımız üç kat artmasına rağmen ithalatımızdaki azalışın devam etmesi nedeniyle ikili ticaret hacmimiz aynı düzeyde kalmıştır. Yıllar itibarıyla incelendiğinde ikili dış ticaret hacmi 408,8 milyon $ ile 2001 yılında en yüksek düzeye ulaşmıştır.
Ancak, 2000 yılı Mayıs ayında yürürlüğe giren Polonya-Türkiye Serbest Ticaret Anlaşması neredeyse tüm sanayi sektörlerindeki ürünlerimize sıfır gümrük vergisi ile Polonya piyasasına girme imkanı getirmiştir. Diğer taraftan, tarım ürünlerinde belirli kategorilerde tarife kotaları dahilinde 3. Ülkelere göre önemli avantajlar elde edilmiştir.
İhracat
Türkiye'nin Polonya'ya İhraç Ettiği Belli Başlı Ürünler ($)
|
GTİP |
MADDE ADI |
1999 |
2000 |
2001 |
|
852812 |
Televizyon alıcıları-renkli olanlar |
3.013.085 |
13.212.353 |
18.713.381 |
|
340119 |
Diğer sabunlar |
9.022.263 |
10.664.596 |
10.887.413 |
|
520942 |
Denim dokuma |
5.174.290 |
9.240.985 |
9.431.564 |
|
080222 |
Fındık-kabuksuz |
1.399.805 |
3.144.779 |
7.339.691 |
|
300490 |
Dozlandırılmış parakende satılabilir ilaçlar |
0 |
0 |
6.073.536 |
|
870210 |
Dizel,yarı dizel motorlu taşıtlar |
147.749 |
1.308.570 |
6.040.920 |
|
870421 |
Dizel,yarı dizel motorlu taşıtlar |
0 |
183.980 |
4.366.236 |
|
550932 |
Ağırlıkça %85< iplikler içeren lif> |
639.159 |
1.420.610 |
4.104.503 |
|
200819 |
Sert kabuklu yemişler,çekirdekler |
1.106.648 |
4.694.020 |
3.975.498 |
|
080530 |
Limon |
2.272.842 |
2.125.743 |
3.877.946 |
|
870829 |
8701-8705poz. taşıtların aksam ve par. |
12.934.163 |
7.041.158 |
3.751.263 |
|
240110 |
Tütün-sapları koparılmamış |
10.697.062 |
4.861.099 |
3.105.191 |
|
760429 |
Alüminyum alaşımlarından profiller |
1.894.118 |
2.400.296 |
3.018.163 |
|
640299 |
Dış tabanı-yüzü kauçuk ayakkabılar |
2.161.792 |
2.875.127 |
3.007.262 |
|
870332 |
Dizel,yarı dizel motorlu taşıtlar |
0 |
684.261 |
2.950.138 |
|
580410 |
Tüller-diğer file mensucat |
1.837.462 |
1.940.118 |
2.941.689 |
|
870322 |
Kıvılcım ateşlemeli motorlar |
50.595 |
795.147 |
2.907.523 |
|
610910 |
Pamuktan tişörtler,fanilalar |
15.040.878 |
7.807.713 |
2.905.784 |
|
620342 |
Pamuktan pantolon(erkek çocuk için) |
9.079.646 |
4.343.588 |
2.708.905 |
|
721070 |
Boyalı,vernikli/plastikler |
0 |
0 |
2.632.791 |
Kaynak: Dış Ticaret Müsteşarlığı EBİM Kayıtları
Polonya'dan ithalatımız 1999 yılında, 1998 yılına göre %1 oranında azalarak 81,2 milyon $ olarak gerçekleşmiştir. 2000 yılında ise bir önceki yıla göre % 102,7 oranında artarak 164,6 milyon $ düzeyine ulaşmıştır. 2001 yılında ise anılan ülkeye ithalatımız 2000 yılına göre %2,1 oranında artarak 168 milyon $ olmuştur.
Belli başlı ithal kalemlerini ise, televizyon alıcısının katod ışınlı renkli, resim tüpleri, gazojenler- su ile işleyen, sıcak katotlu floresanlar, harp silahları, kıvılcım ateşlemeli motorlu taşıtlar, polipropilen- ilk şekillerde, taze peynir ve lor, usturalar, traş makinaları, beyazlatılmış kraft torba vb. teşkil etmektedir.
2001 yılında ithal edilen ürünlere bakıldığında, televizyon alıcısının katod ışınlı renkli resim tüplerinin 61,3 milyon $ ile ithalat içerisinde % 36,5 oranında pay aldığı görülmektedir. Diğer önemli kalemlerin ithalat içerisinde aldıkları paylar ise şöyle sıralanmaktadır. Gazojenler- su ile işleyenler % 7, sıcak katotlu floresanlar % 3, harp silahları % 2 , kıvılcım ateşlemeli motorlu taşıtlar % 2 %'dir.
Türkiye'nin Polonya'dan İthal Ettiği Belli Başlı Ürünler ($)
|
GTİP |
MADDE ADI |
1999 |
2000 |
2001 |
|
854011 |
Televizyon alıcısının katod ışınlı renkli resim tüpleri |
23.571 |
21.874.756 |
61.363.135 |
|
840510 |
Gazojenler,su ile işleyen |
0 |
0 |
12.257.752 |
|
853931 |
Sıcak katotlu floresanlar |
1.486.223 |
7.418.712 |
5.809.040 |
|
930100 |
Harp silahları(revolver,tabancalar) |
0 |
0 |
4.467.047 |
|
870322 |
Kıvılcım ateşlemeli motorlu taşıtlar 1000<1500CM3 |
1.644.646 |
7.911.611 |
4.309.426 |
|
390210 |
Polipropilen ilk şekillerde |
671.884 |
5.095.784 |
3.515.164 |
|
040610 |
Taze peynir ve lor |
1.029.491 |
2.249.949 |
2.960.255 |
|
821210 |
Usturalar,traş makinaları |
0 |
2.224.862 |
2.254.706 |
|
480421 |
Beyazlatılmış kraft torba |
741.460 |
877.825 |
2.037.976 |
|
840890 |
Diğer maksatlar için dizel motorlar |
0 |
494.417 |
1.975.235 |
|
852812 |
Televizyon alıcıları-renkli olanlar |
7.415.319 |
5.865.811 |
1.973.319 |
|
870323 |
Kıvılcım ateşlemeli motorlu taşıtlar 1500<> |
0 |
6.323.573 |
1.885.093 |
|
401120 |
Otobüs-kamyon dış lastiği-kauçuktan |
0 |
199.142 |
1.822.003 |
|
292910 |
İzosiyanatlar |
0 |
659.748 |
1.778.259 |
|
850610 |
Primer elektrik pilleri |
1.865.584 |
2.275.016 |
1.755.807 |
|
854511 |
Fırınlarda kullanılan elektrotlar |
23.679 |
565.217 |
1.705.277 |
|
870899 |
Kara taşıtlarının diğer aksam ve parça. |
429.011 |
1.262.861 |
1.653.691 |
|
870421 |
Dizel/yarı dizel motorlu taşıtlar |
0 |
4.246.823 |
1.610.019 |
|
291890 |
Diğer karboksilik asitler |
194.150 |
1.081.100 |
1.581.300 |
|
390410 |
Polıvinilil klorür-PVC |
497.553 |
2.561.411 |
1.531.648 |
Kaynak: Dış Ticaret Müsteşarlığı EBİM Kayıtları
Anlaşma ve Protokoller:
Ticaret Anlaşması : Türkiye ile Polonya arasında 23 Temmuz 1923 tarihinde imzalanmıştır.
Ticaret Anlaşması : 23 Nisan 1974 tarihinde imzalanmıştır. Söz konusu Anlaşmaya göre, iki ülke arasındaki ticari ilişkilerin serbest döviz esasına göre yürütüleceği hükme bağlanmıştır.
Ekonomik ve Teknik İşbirliğinin Geliştirilmesine Dair Anlaşma” ile Sınai Projelerin Yürütülmesine Dair Anlaşma : 31 Ocak 1980 tarihinde imzalanan bu Anlaşmalar ile ticari ilişkilerin ihdas edilmesinin ardından Polonya ile ticari ilişkilerimiz kurulmuştur.
Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması : 21 Ağustos 1991 tarihinde imzalanmış olup, 19 Ağustos 1994 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Polonya Özel Hesapların İşleyişine Dair Mutabakat Zaptı : İki defa düzenlenmiş, ilki Kasım 1992, ikincisi 25 Mayıs 1995 tarihinde imzalanmıştır.
Çifte Vergilendirmenin Önlenmesi Anlaşması : 4 Kasım 1993 tarihinde Varşova'da imzalanmış olup, söz konusu Anlaşma 1 0cak 1998 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Gümrük İşbirliği Anlaşması : 2 Aralık 1998 tarihinde parafe edilmiş olup, söz konusu Anlaşma Serbest Ticaret Anlaşması ile eş zamanlı olarak yürürlüğe girecektir.
Türkiye-Polonya Serbest Ticaret Anlaşması : 4 Ekim 1999 tarihinde imzalanmış, 29 Ocak 2000 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanmıştır. Polonya tarafının ilgili onay prosedürünü tamamlamasını takiben 2000 yılı Mayıs ayı itibarıyla yürürlüğe girmiştir.
Yararlı Adresler
T.C. VARŞOVA BÜYÜKELÇİLİĞİ TİCARET MÜŞAVİRLİĞİ
Adres: Ul. Malczewskiego 32, 02-622 Warsaw/Poland
Tel: 48 (22) 646 14 08
Telefaks: 48 (22) 646 34 47
E-mail: dtvar@poczta.neostrada.pl
POLONYA-TÜRKİYE İŞ ADAMLARI DERNEĞİ
Adres: Ul. Wtodorzewska 60 02-384 Warsaw
Tel: (22) 668 79 95
Faks: (22)658 01 62
BUSINESS CENTER CLUB
Plac Zelaznej Bramy 2 00-136 Warsaw
Tel: 48 (22) 6253037
Fax: 6218420
http://www.bccnet.com.pl
KAYNAK :
CIA-The World Fact Book
IGEME
DTM-Dış Ticaret Müsteşarlığı
T.C Dışişleri Bakanlığı
|